Laatst bijgewerkt: 18 February 2026
Bewijslast bij Letselschade Zaken
Wie moet wat bewijzen? Omkering bewijslast, omkeringsregel, bewijsmiddelen.
De Hoofdregel: Artikel 150 Rv
Artikel 150 Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering:
"De partij die zich beroept op rechtsgevolgen van door haar gestelde feiten of rechten, draagt de bewijslast van die feiten of rechten, tenzij uit enige bijzondere regel of uit de eisen van redelijkheid en billijkheid een andere verdeling van de bewijslast voortvloeit."
In letselschadezaken betekent dit dat het slachtoffer in beginsel moet bewijzen:
1. Onrechtmatige Daad
Bewijs dat de tegenpartij onrechtmatig heeft gehandeld: wettelijke plicht geschonden, zorgvuldigheidsnorm overtreden, of inbreuk gemaakt op een recht.
Bewijsmiddelen: Politierapport, getuigenverklaringen, foto's, expertiserapporten.
2. Toerekenbaarheid
Bewijs dat de onrechtmatige daad aan de dader kan worden toegerekend (schuld of risicoaansprakelijkheid).
Bewijsmiddelen: Verkeersovertreding, bekentenis, getuigenverklaringen.
3. Schade
Bewijs dat u daadwerkelijk schade heeft geleden en onderbouw de omvang.
Bewijsmiddelen: Medische rapporten, loonstroken, nota's, deskundigenrapporten.
4. Causaal Verband
Bewijs dat uw schade het gevolg is van de onrechtmatige daad (condicio sine qua non + toerekeningsverband).
Bewijsmiddelen: Medische verklaringen, expertises, vergelijking voor/na ongeval.
Omkering Bewijslast
Bij bepaalde aansprakelijkheidsvormen wordt de bewijslast omgekeerd:
| Type Zaak | Bewijslast bij | Wat moet worden bewezen |
|---|---|---|
| Arbeidsongeval | Werkgever | Dat hij aan zorgplicht voldeed |
| Verkeersongeval (185 WVW) | Automobilist | Overmacht |
| Gebrekkig product | Producent | Product was niet gebrekkig |
| Schade door dier | Bezitter | Geen aansprakelijkheid |
De Omkeringsregel
De Hoge Raad heeft in het arrest De Groot/Io Vivat (HR 23 februari 2007) de omkeringsregel verduidelijkt:
Voorwaarden omkeringsregel
- Er is een norm geschonden
- Die norm strekt tot bescherming tegen een specifiek gevaar
- Dat gevaar heeft zich verwezenlijkt
Gevolg: Het causaal verband wordt aangenomen. De aansprakelijke moet bewijzen dat de schade ook zonder de normschending zou zijn ontstaan.
Praktijkvoorbeeld
Een werkgever overtreedt Arbo-regels door geen veiligheidshelm te verstrekken. Een werknemer krijgt een voorwerp op zijn hoofd en loopt hersenletsel op. Toepassing omkeringsregel:
- Norm geschonden: helmplicht Arbowet
- Norm strekt tot bescherming tegen: hoofdletsel
- Gevaar verwezenlijkt: hoofdletsel is ontstaan
- Conclusie: causaal verband wordt aangenomen
Bewijslast bij Causaal Verband
Causaal verband is vaak het meest betwiste punt. De Hoge Raad hanteert verschillende benaderingen:
Proportionele aansprakelijkheid
Bij onzekerheid over causaal verband (bijv. door predispositie) kan de rechter de schade naar rato van veroorzakingswaarschijnlijkheid verdelen.
Zie: HR 31 maart 2006 (Nefalit/Karamus)
Verlies van een kans
Als door een fout de kans op een beter resultaat verloren is gegaan, kan die kans zelf als schade worden vergoed.
Zie: HR 21 december 2012 (Deloitte/Hassink)
Bewijsmiddelen
Schriftelijk Bewijs
- Politierapporten en proces-verbalen
- Medische dossiers en specialistenbrieven
- Arbeidsovereenkomst en loonstroken
- Nota's en facturen
- Correspondentie met verzekeraar
Deskundigenrapporten
- Medische expertise (neuroloog, orthopeed, psychiater)
- Arbeidsdeskundige rapportage
- Economische schadeberekening
- Technische reconstructie
Getuigenbewijs
- Ooggetuigen van het ongeval
- Collega's en werkgever
- Familie en vrienden (over beperkingen)
- Behandelend artsen
Vrije Bewijswaardering
Op grond van artikel 152 Rv heeft de rechter vrije bewijswaardering. Dit betekent:
- De rechter bepaalt zelf welke waarde hij aan bewijs hecht
- Een deskundigenrapport is niet bindend
- Tegenbewijs is altijd mogelijk
- Bij twijfel: "redelijke mate van zekerheid" volstaat (geen absolute zekerheid)
Wij Bouwen Waterdicht Bewijs
Onze juristen en medisch adviseurs leveren het bewijs dat uw claim vereist.
Start Uw Claim