Laatst bijgewerkt: 18 February 2026
Voorrang Aanrijding - Juridisch Kader
Volledige juridische analyse: voorrangsregels artikel 15-18 RVV, rechts-gaat-voor principe, voorrangswegen, en relevante jurisprudentie bij voorrangsaanrijdingen.
Juridisch Kader Voorrang Aanrijding Verkeersregels
De aansprakelijkheid bij voorrangsaanrijdingen wordt beheerst door de artikelen 15 tot en met 18 RVV 1990 in combinatie met artikel 6:162 BW . Schending van voorrangsregels levert een onrechtmatige daad op die tot volledige schadevergoedingsplicht kan leiden.
Het Wettelijk Stelsel van Voorrangsregels
Artikel 15 RVV 1990 - Rechts Gaat Voor
"Op kruispunten verlenen bestuurders voorrang aan voor hen van rechts komende bestuurders."
Juridische betekenis: Dit is de hoofdregel voor gelijkwaardige kruispunten. De regel geldt alleen wanneer geen andere voorrangsregeling van toepassing is (verkeersborden, -lichten, of bijzondere situaties).
Artikel 16 RVV 1990 - Voorrangswegen
"Bestuurders die een voorrangsweg oprijden, verlenen voorrang aan bestuurders op die weg."
Praktijk: Voorrangswegen worden aangeduid met bord B1 (voorrangsweg) of B3 (voorrangskruispunt). Verkeer op de voorrangsweg heeft altijd voorrang, ongeacht de richting waaruit ander verkeer komt.
Artikel 17 RVV 1990 - Uitritten
"Bestuurders die van een weg een uitrit inrijden of uit een uitrit de weg oprijden, moeten het overige verkeer voor laten gaan."
Toepassingsbereik: Als uitrit gelden: particuliere opritten, parkeerterreinen, benzinestations, en vergelijkbare in- en uitritten. Verkeer op de doorgaande weg heeft altijd voorrang.
Artikel 18 RVV 1990 - Specifieke Voorrangssituaties
Dit artikel regelt voorrang in bijzondere situaties:
- Verkeer op verharde wegen heeft voorrang op verkeer van onverharde wegen
- Trams hebben voorrang op kruisingen met eigen trambaan
- Militaire colonnes en uitvaartstoeten
Jurisprudentie Voorrangsaanrijdingen
Schending Rechts-Gaat-Voor
Hoge Raad 03-06-2005, ECLI:NL:HR:2005:AS4406
De Hoge Raad oordeelde dat schending van de voorrangsregel in beginsel leidt tot volledige aansprakelijkheid. Eigen schuld van de voorrangsgerechtigde kan alleen worden aangenomen indien deze een verkeersfout maakte die zodanig was dat de aanrijding ook zou zijn ontstaan indien voorrang was verleend.
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 17-04-2018, ECLI:NL:GHARL:2018:3456
Het hof oordeelde over een aanrijding waarbij de voorrangsgerechtigde te hard reed. Ondanks een snelheidsovertreding van 15 km/u werd de voorrangsschender voor 85% aansprakelijk gehouden. De te hoge snelheid verminderde de aansprakelijkheid slechts marginaal.
Voorrangskruispunten
Rechtbank Noord-Holland 12-09-2019, ECLI:NL:RBNHO:2019:7823
De rechtbank oordeelde dat het negeren van een stopbord (B7) bij een voorrangskruispunt leidt tot volledige aansprakelijkheid. Het argument dat de voorrangsgerechtigde "moeilijk zichtbaar" was, werd verworpen: bij een stopbord moet de bestuurder volledig tot stilstand komen en zich ervan vergewissen dat de weg vrij is.
Uitritten
Rechtbank Zeeland-West-Brabant 28-02-2020, ECLI:NL:RBZWB:2020:987
De rechtbank oordeelde dat een bestuurder die vanuit een tankstation de weg opreed, volledig aansprakelijk is voor de aanrijding met een passerende fietser. Artikel 17 RVV legt een absolute voorrangsplicht op aan verkeer dat een uitrit verlaat.
Eigen Schuld en Aansprakelijkheidsverdeling
Artikel 6:101 BW - Eigen Schuld
De schadevergoedingsplicht kan worden verminderd indien de schade mede het gevolg is van omstandigheden die aan de benadeelde kunnen worden toegerekend:
| Situatie | Eigen Schuld % | Jurisprudentie |
|---|---|---|
| Voorrangsgerechtigde reed te hard | 0-20% | Marginale correctie, voorrangsplicht blijft primair |
| Voorrangsgerechtigde reed door rood | 50-100% | Verkeerslicht gaat voor voorrangsregel |
| Voorrangsgerechtigde lette niet op | 0-15% | Voorrangsplicht is primaire zorgplicht |
| Beide partijen schonden verkeersregels | Verdeling naar ernst | Causale bijdrage aan ongeval |
Smartengeld bij Voorrangsaanrijdingen
Voorrangsaanrijdingen vinden vaak plaats op kruispunten met hogere snelheden, wat kan leiden tot ernstig letsel door de zijdelingse impact.
| Letselernst | Typisch Letsel | Smartengeld Indicatie |
|---|---|---|
| Licht | Kneuzingen, lichte whiplash | €1.500 - €4.000 |
| Middelzwaar | Gebroken ledematen, zware whiplash | €4.000 - €20.000 |
| Ernstig | Bekkenfractuur, intern letsel, hersenletsel | €20.000 - €100.000 |
| Zeer ernstig | Dwarslaesie, blijvende invaliditeit | €100.000 - €300.000+ |
Bewijsvoering
Essentieel Bewijs
- Verkeerstekens: Documenteer alle relevante borden en markering
- Getuigen: Verklaringen van andere weggebruikers
- Schadebeeld: Aanrijdingshoek toont wie voorrang had
- Dashcam: Objectief bewijs van de verkeerssituatie
- Politierapport: Officieel proces-verbaal met vaststellingen
Omkeringsregel
Bij schending van specifieke veiligheidsnormen zoals voorrangsregels kan de omkeringsregel gelden: indien vaststaat dat de norm is geschonden en het gevaar waartegen de norm beschermt zich heeft verwezenlijkt, wordt het causaal verband vermoed aanwezig te zijn (HR 29 november 2002, ECLI:NL:HR:2002:AE7345).
Juridische Beoordeling Nodig?
Voorrangsaanrijdingen kennen vaak discussie over aansprakelijkheidsverdeling. Onze experts analyseren uw zaak op basis van actuele jurisprudentie. Gratis en vrijblijvend.
Vraag Juridische Analyse Aan